Terapötik İlaç Düzeyi İzlemi (TDM - Digoksin, Lityum, Valproik Asit)

Alternatif İsimler ve Kısaltmalar: TDM, Serum İlaç Düzeyi, Terapötik İlaç Takibi

Dar tedavi aralığına sahip kritik ilaçların kandaki etkin ve güvenli terapötik pencerede olup olmadığını denetler.

Numune Türü Venöz Kan (Serum)

Hazırlık Durumu Kritik kural: Numune tam bir sonraki ilaç doz

İlgili Uzmanlık Tıbbi Farmakoloji / Tıbbi Biyokimya / Psikiyatri / Nöroloji

Analiz Metodu Homojen Enzim İmmünanaliz veya HPLC

Terapötik İlaç Düzeyi İzlemi (TDM - Digoksin, Lityum, Valproik Asit) Nedir? Neyi İnceler?

Bazı ilaçların kanda etkili olduğu doz ile zehirlenme (toksisite) yaptığı doz birbirine çok yakındır. Hastanın metabolizma hızına ve böbrek/karaciğer durumuna göre kandaki serbest ilaç seviyesi izlenir.

Hangi Durumlarda ve Ne Amaçla İstenir?

Epilepsi, bipolar bozukluk, kalp yetmezliği veya organ nakli hastalarında ilaç toksisitesini önlemek ve dozu ayarlamak için istenir.

Test Öncesi Hazırlık ve Açlık Bilgileri

Kritik kural: Numune tam bir sonraki ilaç dozunun hemen öncesinde ("vadi düzeyi - trough level") alınmalıdır.

Önemli Laboratuvar Hatırlatması: Test hazırlığı, numunenin alınma saati ve sonuçlanma süresi çalışılan laboratuvarın teknik cihazına ve kurum protokollerine göre farklılık gösterebilir. Kesin talimatlar için kan vereceğiniz kurumun yönergelerine uyunuz.

Sonuçların Değerlendirilmesi ve Sınırlılıklar

Toksik sınıra yaklaşan düzeylerde hekim derhal ilaç dozunu düşürür.

Tıbbi Uyarı: Laboratuvar test sonuçları tek başına bir hastalığın teşhisini koyamaz. Hekiminiz fizik muayene, klinik şikayetleriniz ve diğer görüntüleme yöntemleriyle birlikte sonucu değerlendirecektir.

Sık Sorulan Sorular

İlaç içtikten hemen sonra kan verilir mi?

Hayır, pik düzey yerine kararlı durum taban düzeyini görmek için ilaç alınmadan hemen önce kan verilmelidir.

Tıbbi ve Bilimsel Kaynaklar

T.C. Sağlık Bakanlığı Tıbbi Laboratuvar Kılavuzları (2025)
IFCC (International Federation of Clinical Chemistry and Laboratory Medicine)
CLSI (Clinical and Laboratory Standards Institute)

TIBBİ TESTLER