C-Peptid Testi Nedir? Neyi İnceler?
Proinsülin molekülü parçalanarak eşit miktarda insülin ve C-peptid açığa çıkar. Dışarıdan enjekte edilen yapay insülinden etkilenmediği için vücudun kendi insülinini gösterir.
Hangi Durumlarda ve Ne Amaçla İstenir?
Tip 1 diyabet ile Tip 2 diyabet ayrımı, insülinoma (insülin salgılayan tümör) araştırması ve hipoglisemi nedenlerinin aydınlatılmasında istenir.
Test Öncesi Hazırlık ve Açlık Bilgileri
Aç karnına numune alınır.
Önemli Laboratuvar Hatırlatması: Test hazırlığı, numunenin alınma saati ve sonuçlanma süresi çalışılan laboratuvarın teknik cihazına ve kurum protokollerine göre farklılık gösterebilir. Kesin talimatlar için kan vereceğiniz kurumun yönergelerine uyunuz.
Sonuçların Değerlendirilmesi ve Sınırlılıklar
Düşük C-peptid pankreasın insülin üretemediğini (Tip 1 diyabet veya LADA), yüksek değer ise insülin direncini gösterir.
Tıbbi Uyarı: Laboratuvar test sonuçları tek başına bir hastalığın teşhisini koyamaz. Hekiminiz fizik muayene, klinik şikayetleriniz ve diğer görüntüleme yöntemleriyle birlikte sonucu değerlendirecektir.
Sık Sorulan Sorular
Dışarıdan insülin iğnesi vurulan hastada insülin testi neden yanıltır?
İnsülin testi ilaçtaki yapay insülini de ölçer; vücudun kendi salgısını ancak C-peptid testi gösterir.
Tıbbi ve Bilimsel Kaynaklar
- T.C. Sağlık Bakanlığı Tıbbi Laboratuvar Kılavuzları (2025)
- IFCC (International Federation of Clinical Chemistry and Laboratory Medicine)
- CLSI (Clinical and Laboratory Standards Institute)